ΤΡΑΙΝΟΣΕ «αθηνοκεντρικό» σύστημα, καθώς από τα 50 εκατ. ευρώ (σε ετήσια βάση) της επιδότησης στις άγονες γραμμές, «τη μερίδα του λέοντος παίρνει ο Προαστιακός της Αθήνας

Η υποβάθμιση
Έντονες αντιδράσεις προκαλεί η μαζική κατάργηση σιδηροδρομικών γραμμών.... και δρομολογίων στο πλαίσιο προγράμματος του υπουργείου Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων το οποίο ευαγγελίζεται την «εξυγίανση του ΟΣΕ». Εκτιμάται ότι, μέσα από την εφαρμογή κρίσιμων άρθρων του σχετικού νόμου, τα 2/3 της χώρας απειλούνται να μείνουν χωρίς σιδηροδρομικό δίκτυο, γεγονός το οποίο επιπλέον καθιστά άχρηστες υποδομές οι οποίες πρόσφατα αναβαθμίστηκαν μέσω ευρωπαϊκών κονδυλίων (βλ. Κόρινθος-Ναύπλιο, Έδεσσα-Φλώρινα, Παλαιοφάρσαλος-Καλαμπάκα). Παράλληλα, εγκαταλείπονται τροχαίο υλικό, εξειδικευμένο προσωπικό και εκπαίδευση η οποία κόστισε εκατομμύρια ευρώ στους Έλληνες φορολογούμενους.
Αποτελεί κοινή διεθνή παραδοχή το γεγονός ότι ο σιδηρόδρομος αποτελεί ένα από τα πιο ασφαλή, οικολογικά και αξιόπιστα μέσα μαζικής μεταφοράς. Ωστόσο, η Ελλάδα φιλοξενεί το αραιότερο δίκτυο ανάμεσα στις χώρες της ΕΕ: 2.500 χλμ (με κατεύθυνση να μειωθούν σε λιγότερα από 1000), έναντι περίπου 4.500 χλμ τα οποία της αναλογούν βάσει της αναλογίας πληθυσμού και έκτασης. Αντίστοιχα, θα έπρεπε να απασχολούνται 12.000 εργαζόμενοι (μέσα από τα μέτρα της κυβέρνησης περιορίζονται σε περίπου 3.000). Αυτά μάλιστα ισχύουν σε μία περίοδο κατά την οποία η χρήση μη ρυπογόνων μέσων, χαμηλής ενεργειακής κατανάλωσης, προτάσσεται ως απάντηση στις επιπτώσεις από την κλιματική αλλαγή και την οικονομική κρίση.
Περικοπές βάσει ανακριβών ελλειμμάτων
ο ΟΣΕ συνδέθηκε με «διαστημικά» ελλείμματα, παρά το γεγονός ότι περίπου το 85% από αυτά αφορά δάνεια και τοκοχρεωλύσια τα οποία «φόρεσε» η πολιτεία επί σειρά ετών στον οργανισμό, χωρίς η ίδια να καταβάλλει τη θεσμοθετημένη χρηματοδότηση.
Ως «χαριστική βολή» λειτουργούν οι μαζικές περικοπές γραμμών του ΟΣΕ και δρομολογίων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ τα τελευταία 3 χρόνια, οι οποίες συνοδεύτηκαν από αδράνεια στην ολοκλήρωση κομβικών έργων, όπως η νέα γραμμή προς Πάτρα, η ηλεκτροκίνηση, τα έργα Προαστιακού Αθηνών και Νέου Σταθμού Αθηνών και η σύνδεση λιμένα Ικονίου.
Ενδεικτική ήταν και η αιφνίδια κατάργηση -το καλοκαίρι του 2009- του Intercity, που συνέδεε τη Δυτική Θεσσαλία με την Αθήνα, παρέχοντας ένα κατά γενική ομολογία χρήσιμο και αποδοτικό δρομολόγιο: εξυπηρετούσε τον κόσμο που επιθυμούσε να κάνει τις δουλειές του στην Αθήνα, απασχολούσε στο μεγαλύτερο μέρος της διαδρομής του μόνο ένα άτομο ως προσωπικό, ενώ είχε μερικά εκατομμύρια ευρώ έσοδα και πολύ λίγα έξοδα. Στο τελευταίο του ταξίδι το τρένο είχε πληρότητα 100%, κι όμως καταργήθηκε.
Επιπλέον, γίνεται λόγος για «αθηνοκεντρικό» σύστημα, καθώς από τα 50 εκατ. ευρώ (σε ετήσια βάση) της επιδότησης στις άγονες γραμμές, «τη μερίδα του λέοντος παίρνει ο Προαστιακός της Αθήνας, ο οποίος θα μπορούσε εν μέρει να επιδοτηθεί και από τις επιδοτήσεις για τις Αστικές Συγκοινωνίες που δίδονται στον ΟΑΣΑ, αφού σημαντικό μέρος του συγκοινωνιακού του έργου εκτελείται εντός των ορίων της ζώνης ΟΑΣΑ». Ως εκ τούτου, «δεν περισσεύουν χρήματα για να επιδοτηθούν γραμμές με σημαντική -τηρουμένων των αναλογιών- κίνηση», όπως «η γραμμή προς Φλώρινα.
Ο Σύλλογος Φίλων του Σιδηρόδρομου, αφού διαπιστώνει ότι «με πρόσχημα τα ελλείματα (που σε μεγάλο βαθμό αφορούν το δημόσιο χρέος), δρομολογείται μια πρωτοφανής συρρίκνωση του σιδηροδρομικού δικτύου», επισημαίνει πως «υπάρχουν τμήματα του δικτύου, ιδιαιτέρου φυσικού κάλλους και μεγάλης τουριστικής σημασίας, τα οποία με διαφορετικού τύπου εκμετάλλευση, προσανατολισμένη στις αιχμές και τις ιδιαιτερότητες της τουριστικής αγοράς (όπως γίνεται στο εξωτερικό), θα μπορούσαν να είναι κερδοφόρα και πηγή εσόδων για την τοπική οικονομία.
Η μεταφορά είναι κοινωνικό αγαθό και ανθρώπινο δικαίωμα.
Η ελευθερία των μετακινήσεων αποτελεί ανθρώπινο δικαίωμα, απεριόριστο, σύμφωνα με την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Επίσης το σύνταγμα κατοχυρώνει το δικαίωμα ελεύθερης κίνησης μέσα στη χώρα και το κράτος  -υποθετικά- υποχρεούται να παρέχει τα μέσα για την άσκησή του. Αυτά ωστόσο φαντάζουν φαιδρά στην Ελλάδα του 21^ου αιώνα. Στην Ελλάδα που το ήδη κουτσό σιδηροδρομικό δίκτυο ακρωτηριάζεται πλήρως, στην Ελλάδα που οι ήδη προβληματικές αστικές συγκοινωνίες συρρικνώνονται, στην Ελλάδα που ξεπούλησε τον αερομεταφορέα της, στην Ελλάδα που το δημόσιο οδικό δίκτυο εκχωρείται για εκμετάλλευση σε κατασκευαστικές εταιρίες, σε τράπεζες και  σε πολυεθνικές…
Η ανάγκη υπεράσπισης ιδιαίτερα του σιδηροδρόμου προκύπτει με ένα χαρακτήρα επείγοντος σήμερα που αυτός διαλύεται.